Spaarrente: hoe het werkt en waar je op let

Spaarrente is de vergoeding die je van de bank krijgt omdat je je geld daar laat staan. De bank gebruikt jouw spaargeld onder meer om leningen te verstrekken en betaalt je daarvoor rente. Hoeveel je krijgt, hangt af van de bank, het soort rekening en het algemene renteniveau. In september 2026 was de gemiddelde rente op Nederlandse spaarrekeningen 1,29%. In dit artikel lees je hoe spaarrente werkt, hoe je rente vergelijkt en wat rente-op-rente doet.

Hoe werkt spaarrente?

Spaarrente wordt altijd uitgedrukt als percentage per jaar. Krijg je 2% rente op € 5.000, dan levert dat na een jaar € 100 op, als het saldo het hele jaar gelijk blijft.

De meeste banken berekenen de rente over je saldo per dag en schrijven de opgebouwde rente periodiek bij: per maand, per kwartaal of per jaar. Haal je halverwege het jaar geld van je rekening, dan krijg je over dat deel alleen rente voor de maanden dat het er stond.

Variabel of vast

Een variabele rente kan stijgen en dalen. Een vaste rente geeft zekerheid, maar je zit eraan vast. Stijgt de rente tijdens je looptijd, dan profiteer je daar niet van.

Wat zijn de rentes nu?

De rentestatistiek die DNB en de ECB publiceren, laat de gemiddelde rentes zien die Nederlandse banken aan huishoudens betalen. Voor september 2026:

Let op: dit zijn gemiddelden. Tussen banken kunnen de verschillen groot zijn. Sommige banken bieden ruim boven het gemiddelde, andere eronder.

Waarom verschilt spaarrente zo per bank?

De rol van de ECB

De ECB bepaalt de depositorente: de rente die banken krijgen als ze geld bij de centrale bank stallen. Die is een belangrijk ijkpunt voor de spaarrente. In 2026 verhoogde de ECB de depositorente van 2,00% naar 2,25% per 17 juni en naar 2,50% per 16 september.

Toch lag de gemiddelde spaarrente in september 2026 met 1,29% ruim onder die 2,50%. In de maanden daarvoor bewoog de gemiddelde spaarrente nauwelijks: 1,27% in juni, 1,29% in augustus. Banken geven een renteverhoging dus niet direct of volledig door.

Andere factoren

Banken bepalen hun spaarrente zelf. Daarbij spelen onder meer mee:

• hoeveel spaargeld een bank nodig heeft om leningen en hypotheken te financieren
• concurrentie met andere banken
• hoe snel klanten overstappen; wie toch blijft zitten, krijgt niet altijd de beste rente
• de kosten en het bedrijfsmodel van de bank

Rente-op-rente: het sneeuwbaleffect

Als je rente wordt bijgeschreven en je laat die staan, krijg je de volgende periode ook rente over die rente. Dat heet rente-op-rente. Hoe langer je geld staat, hoe groter het effect.

Spaar je elke maand, dan telt het effect nog meer. Zet je tien jaar lang € 100 per maand opzij, dan heb je € 12.000 ingelegd. Bij 2,0% rente, maandelijks bijgeschreven, groeit dat in dit rekenvoorbeeld tot ongeveer € 13.272. Bij 1,29% is het ongeveer € 12.801. Met de rente-op-rente-calculator maak je deze sommen voor je eigen bedragen.

Bij beleggen werkt hetzelfde principe, maar dan met rendementen die niet vastliggen en ook negatief kunnen zijn. Lees meer in rendement op rendement.

Bijschrijven per maand of per jaar

Hoe vaker de rente wordt bijgeschreven, hoe eerder je rente over je rente krijgt. Bij lage rentes is het verschil klein. Bij 2% rente op € 10.000 levert maandelijks bijschrijven na een jaar ongeveer € 201,84 op, jaarlijks bijschrijven € 200.

Waar let je op bij het vergelijken?

Een hoge rente in een advertentie zegt niet alles. Let ook op:

• Variabel of tijdelijk. Sommige banken bieden een actierente voor een beperkte periode. Daarna kan de rente flink lager uitvallen.
• Staffels. Soms geldt een hogere rente alleen tot of vanaf een bepaald bedrag.
• Opnamebeperkingen. Mag je onbeperkt opnemen, of maar een paar keer per jaar gratis? Voor een noodbuffer is directe beschikbaarheid belangrijk. Lees meer in waar parkeer je je noodbuffer?.
• Depositogarantie. Valt de bank onder het Nederlandse stelsel, of onder dat van een ander EU-land? Volgens DNB ben je in Nederland beschermd tot € 100.000 per persoon per bank, en tellen merknamen van dezelfde bank bij elkaar op.
• Voorwaarden en kosten. Zijn er kosten voor de rekening, of moet je een betaalrekening bij dezelfde bank hebben?

Rekenvoorbeeld: wat levert overstappen op?

Sanne heeft € 20.000 spaargeld op een rekening met 1,25% rente. Ze ziet een vrij opneembare rekening met 2,20%. Op jaarbasis is dat het verschil tussen ongeveer € 250 en € 440 aan rente: € 190 per jaar meer, zolang beide rentes gelijk blijven. Ze weegt dat af tegen het gemak van één bank en de voorwaarden van de nieuwe rekening.

Spaarrente en inflatie

Rente zegt pas iets als je hem naast de inflatie legt. Volgens het CBS was de inflatie in oktober 2026 3,7%. Met een gemiddelde spaarrente van 1,29% groeit je spaargeld in euro's, maar daalt de koopkracht. Wat dat precies betekent, lees je in inflatie uitgelegd.

Spaarrente en belasting

Over je spaarrente zelf betaal je geen inkomstenbelasting. Spaargeld valt wel in box 3. Volgens de Belastingdienst geldt voor 2026:

• het heffingsvrij vermogen is € 59.357 per persoon
• daarboven rekent de Belastingdienst met een forfaitair rendement op banktegoeden van voorlopig 1,28% voor 2026
• het tarief is 36%
• is je werkelijke rendement lager, dan kun je dat laten belasten in plaats van het forfaitaire

Voor de meeste spaarders met een buffer en een paar spaardoelen speelt box 3 geen rol. Lees de details in box 3: belasting op spaargeld en beleggingen.

Kort samengevat

Spaarrente is een vergoeding van de bank voor je spaargeld. Op een vrij opneembare rekening is die variabel, en tussen banken zijn de verschillen groot. Vergelijk daarom af en toe, let op de voorwaarden en vergeet de inflatie niet. Wil je dat sparen vanzelf gaat? Lees dan automatisch sparen en reken je doel uit met de spaardoel-calculator. Het complete overzicht staat in de gids sparen en een noodbuffer.