Vakantiegeld en dertiende maand: de regels en slim besteden

Vakantiegeld is extra loon dat je elk jaar krijgt: minimaal 8% van je brutoloon. De meeste werknemers krijgen het in mei of juni. Een dertiende maand is iets anders. Die is niet verplicht en krijg je alleen als dat in je cao of contract staat. In dit artikel lees je de regels, waarom het netto vaak tegenvalt en hoe veel mensen hun extra geld verdelen.

Dit artikel hoort bij onze gids Werk en inkomen. Regels en bedragen zijn gecontroleerd op 14 november 2026.

Hoeveel vakantiegeld krijg je?

Volgens de Rijksoverheid heb je recht op vakantiegeld van minimaal 8% van je brutoloon over het afgelopen jaar. De wettelijke naam is vakantiebijslag. Het wordt berekend over het loon van een jaar, bijvoorbeeld van mei tot mei.

Een paar regels op een rij:

• Overwerk telt mee. Je bouwt ook vakantiegeld op over overuren en overwerktoeslag.
• Winstuitkering en eindejaarsuitkering tellen niet mee. Over een dertiende maand bouw je dus geen vakantiegeld op.
• Ziek? De opbouw loopt door. Is je loon lager door ziekte of verlof, dan bouw je op over dat lagere loon.
• Minimaal 8% van het minimumloon. In een cao kan staan dat er geen apart vakantiegeld is. Dan moet je loon wel minstens 108% van het minimumloon zijn.
• Hoge inkomens. Verdien je meer dan drie keer het minimumloon, dan mag je werkgever schriftelijk met je afspreken dat je minder of geen vakantiegeld krijgt.

Rekenvoorbeeld

Sanne verdient € 3.200 bruto per maand. Over een jaar is dat € 38.400. Haar vakantiegeld is 8% daarvan: € 3.072 bruto. Op haar loonstrook ziet ze elke maand een reservering van € 256.

Wanneer wordt het uitbetaald?

Je werkgever moet het vakantiegeld minstens één keer per jaar uitbetalen. De meeste werknemers krijgen het in mei of juni. De precieze afspraken staan in je arbeidsovereenkomst of cao. Sommige werkgevers betalen het elke maand uit, bijvoorbeeld bij een flexcontract of een nulurencontract. Gaat je dienstverband eerder eind, dan krijg je het opgebouwde vakantiegeld bij je eindafrekening.

De dertiende maand en eindejaarsuitkering

Een dertiende maand is een extra maandsalaris, meestal in december. Een eindejaarsuitkering is vergelijkbaar, maar vaak een percentage van je jaarloon. Beide zijn niet wettelijk verplicht. Je hebt er alleen recht op als het in je cao of arbeidsovereenkomst staat. Soms hangt het af van de resultaten van het bedrijf of van je eigen beoordeling.

Staat de dertiende maand in je cao? Dan is het een vast onderdeel van je loon en mag je werkgever hem niet zomaar schrappen.

Waarom houd je er netto zo weinig van over?

Over vakantiegeld en een dertiende maand houdt je werkgever loonheffing in volgens de tabel voor bijzondere beloningen. Die tabel kijkt naar je jaarloon en rekent alsof het extra bedrag bovenop je gewone loon komt. Daardoor betaal je het tarief over je laatste euro's, inclusief de afbouw van heffingskortingen.

Voor Sanne ziet dat er volgens een vereenvoudigde berekening zo uit:

Haar gewone maandloon wordt veel lager belast. Waarom? Over haar vakantiegeld komt ze deels in de tweede belastingschijf, met 37,56%. Bovendien wordt haar algemene heffingskorting lager en stijgt haar arbeidskorting maar een klein beetje. Opgeteld komt de loonheffing op ongeveer 40%.

Een dertiende maand voor Sanne, € 3.200 bruto, wordt volgens dezelfde benadering ook met ongeveer 40% belast. Netto houdt ze dan ongeveer € 1.860 over.

Dit zijn benaderingen. De echte tabel van de Belastingdienst kan iets afwijken, en in je aangifte wordt alles definitief verrekend. Hoe bruto en netto zich in het algemeen tot elkaar verhouden, lees je in Van bruto naar netto.

Slim besteden: hoe verdelen veel mensen het?

Vakantiegeld is een van de weinige momenten in het jaar dat er een flink bedrag tegelijk binnenkomt. Dat maakt het ideaal om iets te regelen waar je anders niet aan toekomt. Er is geen goede of foute keuze, maar een paar opties die veel mensen afwegen:

1. Een noodbuffer aanvullen. Heb je nog geen buffer voor onverwachte uitgaven? Dan is dit een makkelijk moment om er een flink stuk van te vullen. Hoeveel buffer bij jou past, bereken je met de noodbuffer-calculator. Lees ook Hoeveel noodbuffer heb je nodig?
2. Dure schulden aflossen. Rood staan of een creditcardschuld kost vaak veel rente. Extra aflossen levert dan direct iets op. Lees Sneeuwbal of lawine voor twee manieren om dat aan te pakken.
3. Sparen voor een doel. Een nieuwe wasmachine, een auto of de eigen inbreng voor een huis.
4. Vooruitkijken naar de belasting. Moet je volgend jaar bijbetalen, bijvoorbeeld als zzp'er of met box 3-vermogen? Zet er dan een deel voor opzij.
5. Genieten. Vakantiegeld is ook bedoeld om op vakantie te gaan. Dat mag gewoon.

Veel mensen kiezen voor een vaste verdeling, bijvoorbeeld een derde naar de buffer of schulden, een derde naar sparen en een derde voor vakantie. Met de potjesmethode of de budgetplanner maak je die verdeling concreet.

Voorbeeld: Kees en Ingrid

Kees en Ingrid krijgen samen ongeveer € 3.500 netto vakantiegeld. Ze hebben nog € 2.000 schuld op een creditcard en een buffer van € 1.500. Ze besluiten € 1.500 af te lossen op de creditcard, € 1.000 aan hun buffer toe te voegen en € 1.000 te gebruiken voor een vakantie in eigen land. Daarna zetten ze de maandelijkse aflossing die vrijkomt automatisch opzij.

Vakantiegeld in je budget

Een veelgemaakte fout is vakantiegeld gebruiken om tekorten in de rest van het jaar op te vangen. Dat werkt een tijdje, maar het verbergt dat je maandbudget niet sluit. Plan je vaste lasten daarom op je gewone nettoloon, en zie vakantiegeld en een dertiende maand als extra.

Wil je je netto loon en je extra's goed in beeld hebben? Begin bij je loonstrook en gebruik die bedragen in je budget. In onze gids Werk en inkomen lees je alles over je salaris in samenhang.

Dit artikel geeft algemene uitleg en geen persoonlijk advies. Regels en bedragen gelden voor 2026 en kunnen veranderen. Kijk voor je eigen afspraken in je contract of cao.